LDMaxStel je voor: je wilt weten welke collecties een organisatie beschikbaar stelt, welke gegevens daarin staan en hoe objecten met elkaar verbonden zijn. Met LDMax AI Connect kun je die verkenning beginnen met een vraag in je AI-assistent. De assistent haalt vervolgens openbare gegevens op bij LDMax en helpt je de resultaten te begrijpen.
Wat is LDMax AI Connect?
LDMax AI Connect is de verbinding tussen een AI-assistent en de openbare Linked Data op LDMax. De dienst biedt een MCP-server aan op https://ldmax.nl/ai-connect. MCP staat voor Model Context Protocol: een standaard waarmee AI-assistenten externe hulpmiddelen kunnen gebruiken.
Binnen MCP heten die hulpmiddelen tools. Elke tool heeft een afgebakende taak, zoals datasets zoeken, de eigenschappen van een object bekijken of een query uitvoeren. Je hoeft de namen van die tools niet te onthouden. Je stelt je vraag in gewone taal; een geschikte, gekoppelde AI-assistent kan de benodigde tools kiezen.
AI Connect maakt de gepubliceerde gegevens rechtstreeks bevraagbaar vanuit je chat. Daardoor kan de assistent zijn antwoord baseren op opgehaalde gegevens, met verwijzingen naar de bron.
Van een vraag naar de bron
Een goede verkenning begint bij de beschikbare organisaties en datasets. Daarna kan de assistent de structuur van de Linked Data bekijken: welke soorten objecten komen voor, welke eigenschappen worden gebruikt en welke relaties zijn vastgelegd?
Bij een vraag over objecten met een bepaalde plaatsnaam kan de assistent bijvoorbeeld deze stappen volgen:
- Een organisatie en haar openbare datasets vinden.
- Controleren of er een SPARQL-endpoint beschikbaar is.
- De datastructuur verkennen aan de hand van voorbeeldqueries, klassen en eigenschappen.
- Zoeken in vastgelegde tekstwaarden of een passende query uitvoeren.
- De resultaten toelichten en de object-URI’s en bron vermelden.
Een URI is het webadres waarmee een object of begrip wordt geïdentificeerd. Zo kun je vanuit een antwoord verder naar de oorspronkelijke gegevens.
Wat kun je ermee doen?
AI Connect biedt vijftien tools. Samen ondersteunen ze het ontdekken van organisaties en datasets, het lezen van metadata en downloadverwijzingen, het verkennen van datamodellen en het bevragen van objecten en relaties.
Je kunt ook ontbrekende waarden opsporen. Bijvoorbeeld: welke objecten van een bepaalde klasse hebben in de gepubliceerde data geen datering? Dat helpt bij een eerste verkenning van de datakwaliteit. Het bewijst niet dat de datering ook in het oorspronkelijke registratiesysteem ontbreekt.
Voor wie verder wil, kan de assistent SPARQL gebruiken. SPARQL is de querytaal voor Linked Data. AI Connect kan SELECT- en ASK-query’s controleren en uitvoeren op het geregistreerde publieke endpoint van een organisatie. Je hoeft zelf geen SPARQL te schrijven om ermee te beginnen.
Vijf vragen om uit te proberen
Gebruik deze vragen in een chat waarin LDMax AI Connect is gekoppeld en beschikbaar is:
- “Welke openbare organisaties zijn beschikbaar via LDMax? Toon er vijf met hun website en bronlink.”
- “Zoek datasets met ‘foto’ in de naam of beschrijving. Toon de organisatie, de licentie en de bron.”
- “Kies een organisatie met een SPARQL-endpoint en laat zien welke soorten objecten in haar data voorkomen.”
- “Zoek bij die organisatie maximaal tien objecten met ‘Amsterdam’ in een vastgelegde tekstwaarde. Geef de gevonden tekst en object-URI’s.”
- “Bekijk één gevonden object en leg uit welke relaties met andere objecten zijn vastgelegd. Vermeld de bron.”
Je kunt daarna doorvragen: vraag om een tabel, uitleg van een eigenschap of meer informatie over één object. Vraag de assistent steeds duidelijk te maken welke bron is gebruikt en of de resultaten volledig zijn.
Beginnen met AI Connect
Op de AI Connect-pagina vind je het serveradres, uitleg over de tools en voorbeeldvragen. Er staat ook een korte Nederlandstalige uitlegvideo die laat zien hoe je de verbinding in ChatGPT gebruikt.
Koppel het serveradres in een AI-assistent die externe MCP-servers ondersteunt. Welke instellingen en toegang je daarvoor nodig hebt, hangt af van de gekozen toepassing en je account. Zodra de koppeling beschikbaar is in je chat, kun je beginnen met een van de voorbeeldvragen hierboven.
Wat zijn de grenzen?
AI Connect geeft toegang tot openbare gegevens en werkt alleen-lezen. De tools kunnen geen collectieregistraties wijzigen of datasets publiceren. Downloadtools tonen bestandsverwijzingen; ze lezen de bestanden niet automatisch in.
Een zoekopdracht naar objecten zoekt in vastgelegde tekstwaarden. De dienst herkent geen beeldinhoud en voert geen zoekactie op semantische gelijkenis uit. Een foto van een kerk wordt dus niet gevonden op basis van het beeld zelf.
Resultaten zijn begrensd. Een uitgevoerde SPARQL-query levert maximaal honderd resultaten op en heeft een HTTP-time-out van tien seconden. Ook verkenningen van klassen en eigenschappen zijn geen garantie voor een volledige inventaris. Bij veel verzoeken kort achter elkaar kan de dienst tijdelijk begrenzen.
De kwaliteit van het antwoord hangt af van de beschikbare brongegevens én van de interpretatie door de assistent. Controleer daarom bronlinks, let op ontbrekende informatie en behandel een beperkte selectie niet als een uitspraak over de hele collectie.
Linked Data als vertrekpunt voor een gesprek
Met LDMax AI Connect wordt openbare Linked Data toegankelijk vanuit een gesprek. Je kunt klein beginnen: ontdek een dataset, bekijk enkele objecten en volg hun relaties. De brongegevens blijven daarbij het vertrekpunt, terwijl je assistent helpt met zoeken, ordenen en uitleggen.
Bekijk de tools, voorbeeldvragen en uitlegvideo op de AI Connect-pagina.
